Grootstedelijke vraagstukken en beleid (GVB)

Het masterprogramma richt zich op drie groepen studenten:

Het onderwijsprogramma GVB bestaat uit vijf verplichte studieonderdelen op het gebied van stedelijke ontwikkelingen en stedelijk beleid plus het afstudeeronderzoek (de masterthesis). Vanwege de nadruk binnen de master GVB op het vermogen zelfstandig een wetenschappelijk onderzoek op het terrein van stedelijke vraagstukken en beleid uit te voeren, is er binnen de opleiding geruime tijd gereserveerd voor de masterthesis c.q. het afstudeeronderzoek (22,5 van de in totaal 60 ECTS). De scriptiebegeleiding vindt plaats in kleine groepjes van studenten met ??n docent. Tijdens de groepsgewijze begeleiding wordt ingegaan op algemene thema?s zoals het formuleren van een adequate probleemstelling, theoriegebruik, het maken van een onderzoeksopzet, enz. Verder wordt in het kader van het vak 'Stedelijk beleid? (periode 1) een internationale excursie georganiseerd naar een grote stad elders in Europa (Berlijn) om kennis te nemen van het aldaar gevoerde stedelijk beleid. Deelname aan de excursie is verplicht.

Jaarrooster

De opleiding bestaat uit een basisprogramma van vijf verplichte studieonderdelen (ieder 7,5 ECTS):

? Stedelijke transformatieprocessen (prof. dr. Jack Burgers)

? Stedelijk beleid (diverse docenten, co?rdinatie prof. dr. Erik Snel)

? De uitstad (prof. dr. Jack Burgers)

? De multiculturele stad (prof. dr. Erik Snel)

? Onderwijs en arbeid in de stad (dr. Theo Veld)

Beschrijving van de verplichte vakken

a) Stedelijke transformatieprocessen (docent: Prof. J. Burgers)

Deze cursus richt zich op grootstedelijke gebieden en global cities en laat zien welke internationale krachten van invloed zijn op de stad. In de cursus wordt ingegaan op de lokale gevolgen van maatschappelijke schaalvergroting in economische, demografische en culturele zin. Meer in het bijzonder wordt aandacht besteed aan de relatie tussen globalisering en sociale ongelijkheid. In de cursus worden recente theorie?n rondom dit thema aan de orde gesteld en tevens wordt gekeken naar empirisch onderzoek dat in dit verband is verricht. Centrale vraag is de relevantie van plaats in een tijdperk van onge?venaarde mobiliteit.

b) Stedelijk beleid (diverse docenten, co?rdinatie: prof. E. Snel)

In deze cursus richt de aandacht zich op het beleid dat is en wordt gevoerd in grote steden, zowel binnen Nederland als elders.Wat voor soort stedelijk beleid wordt gevoerd? Welke ontwikkelingen hebben zich daarin voorgedaan? Wat is bekend over de effecten van het gevoerde stedelijk beleid? In deze cursus komen diverse docenten aan het woord die ieder zullen ingaan op een bepaald aspect van stedelijk beleid. Aan de orde komen onder meer thema?s als: het Nederlandse Grotestedenbeleid (GSB), buurtinitiatieven in Nederlandse steden, burgerparticipatie in stadsbuurten, ?gentrification? en stedelijke herstructurering, enz. In de cursus wordt ook ingegaan op het in andere Europese steden gevoerd beleid. In het kader van een internationale vergelijking van beleid wordt een meerdaagse excursie naar de Duitse hoofdstad Berlijn (begin november).

Zie voor meer informatie over de Berlijn excursie de aparte voorlichtingspagina

c) De uitstad (docent: prof. J. Burgers)

In deze cursus gaat de aandacht uit naar de opleving die zich de laatste jaren heeft voorgedaan in de sfeer van het stedelijk vermaak en de vrije tijd. Het betreft hier een scala van instellingen en evenementen, vari?rend van operahuizen, musea, mega-exposities, festivals en sportmanifestaties. Deze voorzieningen en activiteiten worden niet alleen door velen ? bestuurders en onderzoekers ? gezien als indicaties van een stedelijke revival, maar ook als belangrijke impulsen voor steden, zowel in economische als culturele zin. Dat is dan ook de reden dat steden, in hun onderlinge concurrentiestrijd, zich zoveel mogelijk willen profileren door veel te organiseren op het terrein van cultuur- en vrije tijd. Dat betreft zowel inspanningen met betrekking tot de ?hardware? ? ruimtelijke infrastructuur, gebouwen ? als de ?software? ? evenementen en activiteiten. In deze cursus wordt nader ingegaan op dit fenomeen. Behalve aan meer algemene en theoretische analyses van stedelijk cultuur- en vrijetijdsbeleid, zal aandacht zal worden besteed aan city-marketing en stadspromotie en zal worden ingegaan op concrete projecten die momenteel in Nederlandse steden zijn of worden ge?ntameerd.

d) De multiculturele stad (docent: prof. E. Snel)

Door zowel de komst van migrantengroepen naar de grote steden als de massale trek uit de stad van autochtonen zijn er in Nederland multiculturele steden ontstaan. De verwachting is dat bijvoorbeeld Amsterdam en Rotterdam zich binnen enkele decennia tot 'zwarte steden' zullen hebben ontwikkeld in de zin dat meer dan de helft van de bevolking van allochtone afkomst zal zijn. In deze cursus worden de gevolgen van deze trend van multiculturalisering voor het stedelijk leefklimaat onderzocht. Daarbij gaat het zowel positieve gevolgen als om negatieve gevolgen (c.q. verschijnselen die door sommige partijen als problematisch gedefinieerd worden). In de cursus wordt ingegaan op de volgende thema's: het ontstaan van multiculturele steden en wijken, de discussie rond buurteffecten, het sociale leven in gekleurde wijken, nieuwe vormen van sociale ongelijkheid, leefbaarheid en veiligheid in de multiculturele stad. In de cursus zal veel aandacht bestaan voor beleid van stedelijke overheden en andere actoren om de leefbaarheid in de multiculturele stad te verbeteren.

e) Onderwijs en arbeid in de stad (docent: dr. Theo Veld)

Steden hebben altijd nieuwkomers aangetrokken vanuit een achterland en het buitenland die op zoek zijn naar verbetering van hun levenskansen. De nieuwkomers weten de kansen die de stedelijke context biedt op integratie aan te grijpen en daardoor sociaal te stijgen of ontwikkelen levensstijlen die worden gekenmerkt door blijvende marginalisering of isolatie (Berry). De steden heden ten dage functioneren in een nationale maatschappelijke context die kan worden aangeduid met termen als verzorgingsstaat en post-industri?le samenleving. Zij kleuren de instituties van onderwijs en arbeidsmarkt die een grote invloed uitoefenen op de integratie van autochtone en allochtone nieuwkomers. In deze module wordt ingegaan op het karakter van het onderwijssysteem en de arbeidsmarkt in met name de Nederlandse steden en de gevolgen daarvan voor de integratie van nieuwe bevolkingsgroepen. Onderwerpen die aan de orde komen zijn: sociale klasse, etniciteit en onderwijsachterstanden; segregatie in het onderwijs en sociaal-culturele integratie; de peer group en voortijdig schoolverlaten; transitietrajecten van school naar werk; discriminatie op de arbeidsmarkt en ? tenslotte - (re)?ntegratie in arbeid (ofwel de constructie van het onderscheid ?deserving? versus ?undeserving poor?).

Bachelor van de Rotterdamse sociologieopleiding hebben direct toegang tot de master GVB. Voor HBO-bachelors en universitaire bachelors van andere opleidingen geldt als voorwaarde om aan de master GVB te kunnen deelnemen dat zij met succes het eenjarige schakelprogramma van de Bachelor sociologie hebben doorlopen. Voor andere universitaire bachelors wordt individuele basis nagegaan welke vrijstellingen voor het schakeljaar mogelijk zijn. Studenten hebben toegang tot de masterfase indien het schakelprogramma voor 75 procent is afgerond